Somontano – verrassende Spaanse wijnen aan de voet van de Pyreneeën

Wie aan Spaanse wijn denkt, komt al snel uit bij Rioja, Ribera del Duero of Priorat. Begrijpelijk, want deze gebieden hebben een grote reputatie opgebouwd. Toch zijn er in Spanje ook wijnstreken die wat mij betreft veel meer aandacht verdienen. Somontano is daar een mooi voorbeeld van.

Dit wijngebied ligt in Aragón, in het noordoosten van Spanje, aan de voet van de Pyreneeën. Hier worden wijnen gemaakt die mij vooral aanspreken door hun combinatie van rijp fruit, frisheid en elegantie. Van levendige witte Chardonnay tot karaktervolle rode wijn van Cabernet Sauvignon, Merlot en Tempranillo.

Een wijnhuis dat deze veelzijdigheid bijzonder goed laat zien, is Bodega Enate. De wijnen van deze producent hebben al jarenlang een vaste plaats in mijn assortiment. En niet zonder reden.

Somontano: wat maakt dit wijngebied bijzonder?

De naam Somontano betekent letterlijk ‘aan de voet van de berg’. Een toepasselijke naam voor een wijngebied dat zich uitstrekt over het landschap ten zuiden van de Pyreneeën, rondom de stad Barbastro.

De wijngaarden liggen op verschillende hoogtes, grofweg tussen 350 en 1.000 meter boven zeeniveau. Dat levert interessante omstandigheden op voor wijnbouw. Overdag kan het behoorlijk warm worden, terwijl de nachten duidelijk afkoelen.

Juist dat temperatuurverschil is belangrijk. De druiven krijgen voldoende warmte om rijp te worden, maar behouden tegelijkertijd de zuren die een wijn frisheid en spanning geven.

Ook de bodems spelen een rol. In Somontano vind je onder andere kalkhoudende en steenachtige bodems, plaatselijk met gips. In combinatie met het klimaat levert dat wijnen op met een uitgesproken fruitkarakter en vaak een opvallend mooie balans.

Dat is precies wat ik aantrekkelijk vind aan Somontano. De wijnen kunnen behoorlijk veel smaak hebben, zonder dat ze automatisch zwaar of vermoeiend worden.

Een wijnstreek met een lange geschiedenis

Hoewel Somontano voor veel Nederlandse wijnliefhebbers nog relatief onbekend is, wordt hier al eeuwenlang wijn gemaakt. De wijnbouwgeschiedenis gaat terug tot de oudheid en kreeg onder meer tijdens de Romeinse periode en later door de kloosters een verdere ontwikkeling.

Een belangrijke verandering kwam in de negentiende eeuw. Toen de druifluis grote delen van de Franse wijngaarden verwoestte, vestigden zich ook wijnbouwers met Franse kennis in Somontano. Daarmee kwamen druivenrassen als Cabernet Sauvignon, Merlot en Chardonnay nadrukkelijker in beeld.

In 1984 kreeg Somontano officieel de status van Denominación de Origen, kortweg D.O. Vanaf dat moment ontwikkelde het gebied zich verder tot een moderne Spaanse wijnregio waarin traditie en vernieuwing samengaan.

Welke druiven groeien er in Somontano?

Wat Somontano onderscheidt van veel andere Spaanse wijngebieden, is de grote variatie aan druivenrassen. Naast bekende Spaanse druiven als Tempranillo en Garnacha groeien hier ook internationale variëteiten zoals Chardonnay, Cabernet Sauvignon, Merlot en Syrah.

Daarnaast kent Somontano eigen regionale druiven, waaronder Moristel, Parraleta en de witte Alcañón.

Dat maakt het gebied bijzonder veelzijdig. Je vindt er frisse witte wijnen, fruitige rosé, soepele rode wijnen en krachtige, houtgerijpte exemplaren met behoorlijk wat bewaarpotentieel.

Voor mij is vooral interessant dat de internationale druiven hier een heel eigen karakter kunnen krijgen. Een Chardonnay uit Somontano hoeft bijvoorbeeld helemaal niet zwaar of uitgesproken houtgerijpt te zijn. En een Cabernet Sauvignon kan veel structuur hebben, maar toch elegant blijven.

Bodega Enate – waar wijn en kunst samenkomen

Een van de bekendste wijnhuizen van Somontano is Bodega Enate, opgericht in 1991. Het wijnhuis heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de moderne uitstraling van deze Spaanse wijnstreek.

Bij Enate draait het niet alleen om de wijn zelf. Kunst is een belangrijk onderdeel van de identiteit van het huis. De etiketten zijn ontworpen door kunstenaars, waardoor iedere fles een eigen uitstraling heeft.

Maar uiteindelijk gaat het natuurlijk om wat er in de fles zit.

En juist daarin vind ik Enate sterk. Het wijnhuis maakt verschillende stijlen, van fris en toegankelijk tot vol en complex, maar de wijnen hebben doorgaans één belangrijk kenmerk gemeen: een mooie balans tussen fruit, structuur en frisheid.

Enate Chardonnay 234 – fris, fruitig en verrassend veelzijdig

Een van de bekendste wijnen van Enate is de Enate Chardonnay 234. Het is bovendien al jarenlang een van de hardlopers bij ons in de winkel.

Wat deze wijn zo aantrekkelijk maakt, is dat hij laat zien hoe anders Chardonnay kan smaken wanneer je de nadruk legt op frisheid en fruit in plaats van op hout.

Je proeft groene appel, perzik en tropisch fruit, met een sappige structuur en levendige zuren. De wijn heeft voldoende vulling om bij het eten te schenken, maar blijft heerlijk doordrinkbaar.

Ik adviseer hem graag bij vis, schaal- en schelpdieren, lichte pastagerechten of gewoon als aperitief.

Wie juist houdt van een rijkere Chardonnay met duidelijke houtinvloed, kan binnen het assortiment van Enate ook terecht bij de Chardonnay Fermentado en Barrica. Een mooie manier om twee heel verschillende interpretaties van dezelfde druif te ontdekken.

Enate Crianza – Spaanse rode wijn met karakter

Bij rood is de Enate Crianza een wijn die ik graag onder de aandacht breng.

Deze combinatie van Tempranillo en Cabernet Sauvignon laat goed zien hoe Spaanse en internationale druiven elkaar kunnen aanvullen. Tempranillo zorgt voor rijp fruit en een herkenbaar Spaans karakter, terwijl Cabernet Sauvignon structuur en diepgang toevoegt.

Door de houtrijping krijgt de wijn bovendien tonen van kruiden en geroosterd hout, zonder dat het fruit naar de achtergrond verdwijnt.

Dat maakt het een heerlijke wijn bij gegrild vlees, tapas, stoofgerechten en gerijpte kazen.

Voor wie graag een volle Spaanse rode wijn drinkt, maar niet op zoek is naar overdreven kracht of zwaarte, vind ik dit een bijzonder geslaagde keuze.

Ook rosé en krachtigere rode wijnen verdienen aandacht

Somontano is beslist niet alleen een gebied voor witte wijn en Crianza. De Enate Rosado Cabernet Sauvignon is bijvoorbeeld een interessante rosé met meer structuur dan je misschien verwacht. Daardoor is hij niet alleen geschikt voor het terras, maar ook uitstekend inzetbaar aan tafel.

Voor liefhebbers van stevigere rode wijnen maakt Enate onder andere een Reserva van Cabernet Sauvignon, een Syrah en een Merlot. Wijnen die laten zien dat Somontano ook voldoende concentratie en diepgang kan bieden voor een uitgebreid diner.

Het mooie is dat je binnen één wijnhuis verschillende kanten van dezelfde wijnstreek kunt ontdekken.

Welke gerechten passen bij wijn uit Somontano?

De veelzijdigheid van Somontano maakt het een interessant gebied voor wijn en spijs. Van frisse witte wijn bij vis tot karaktervolle rode wijn bij vlees: er zijn volop mogelijkheden.

Bij een frisse Chardonnay zoals Enate Chardonnay 234 denk ik aan gebakken zeebaars, garnalen, gegrilde groenten of een lichte risotto. De frisse zuren houden het gerecht levendig, terwijl het rijpe fruit voor voldoende vulling zorgt.

Een rosé van Cabernet Sauvignon kan verrassend goed samengaan met gegrilde kip, mediterrane groenten en kruidige tapas.

Bij de rode wijnen zou ik juist denken aan lamsvlees, een gegrilde entrecote, stoofgerechten of harde, gerijpte kazen. Vooral de combinatie van rijp fruit, kruiden en structuur maakt deze wijnen bijzonder geschikt voor aan tafel.

Wie graag experimenteert met wijn en eten, heeft met Somontano dus behoorlijk wat mogelijkheden. Bekijk ook mijn uitgebreide wijn-spijsadviezen voor meer inspiratie.

Waarom ik Somontano graag aanbeveel

Wat mij aanspreekt aan Somontano, is dat je er wijnen vindt met een duidelijke eigen stijl, zonder dat ze moeilijk of ontoegankelijk worden.

De witte wijnen kunnen verrassend fris zijn, de rosés hebben vaak meer karakter dan je verwacht en de rode wijnen combineren rijpheid met een aangename structuur.

Enate laat dat uitstekend zien. Je kunt beginnen met een frisse Chardonnay 234 en vervolgens doorgaan naar een Crianza of een van de krachtigere rode wijnen. Zo ontdek je stap voor stap hoeveel variatie deze streek te bieden heeft.

Somontano mag dan minder bekend zijn dan Rioja of Ribera del Duero, maar dat maakt het wat mij betreft niet minder interessant. Integendeel: juist hier valt voor wijnliefhebbers nog veel te ontdekken.

Ontdek Bodega Enate bij Barts Wijnkoperij

Benieuwd geworden naar de wijnen uit Somontano? In mijn assortiment vind je verschillende wijnen van Bodega Enate, van frisse witte Chardonnay en karaktervolle rosé tot volle Spaanse rode wijnen.

Bekijk het complete assortiment van Bodega Enate bij Barts Wijnkoperij en ontdek welke wijn het beste bij jouw smaak past.

Twijfel je tussen de frisse Chardonnay, de Crianza of een krachtigere rode wijn? Dan help ik je graag persoonlijk bij het kiezen.